ارائه مدل تلفيق شكاف عملكردي با AHP گروهي- فازي براي تعيين اولويتهاي بهبود

مجله مدل سازي در مهندسي سال نهم، شماره 27، زمستان 1390

ارائه مدل تلفيق شكاف عملكردي با AHP گروهي- فازي براي تعيين اولويتهاي بهبود

شمسالدين ناظمي1، مصطفي كاظمي1 و اميرحسين اخروي2*

اطلاعات مقاله چكيده

ارتقــاي وضــع موجــود در هــر فعــاليتي مســتلزم شناســايي عوامــل مــؤثر بــر بهبــود، اولويت بندي آن عوامـل و اقـدام متناسـب بـا آن اسـت. در ا يـن تحق يـق، مـدلي مبتنـي بـرواژگان كليدي: تلفيق ارزيابي وضـع موجـود بـاAHP گروهـي- فـازي معرفـي شـده اسـت. براسـاس ا يـن تخصيص منابع، مــدل، از ارزيــابي وضــع موجــود، شــكاف عملكــردي و از AHP گروهــي- فــازي وزن اولويتبندي، عوامـل تعيـين شـده و نتـايج حاصـل بـراي تعيـين اولويـت انهـ يي بهبـود و دسـتيابي بـه AHP گروهي- فازي، ش رايط مطل وب، م ورد اس تفاده ق رار گرفت ه اس ت. در تحقي ق حاض ر، منط ق نظ ري شكاف عملكردي. حاكم بر اين رويكرد تشريح شـده و سـپس بـا ارائـه نمونـه عملـي در يـك واحـد صـنعتي، چگـونگي كـاربرد آن در سـازمان اهـ ي توليـدي تشـريح شـده اسـت. باتوجـه بـه اينكـه در تحقيقـات مشـابه، جهـت اولويـتبنـدي عوامـل بهبـود، هـر يـك از ايـن روشهـا بـهطـور مجـزا بـهكـار گرفتـه شـده اسـت. هـدف ايـن تحقيـق ارائـه ايـن مـدل تلفيقـي، بررسـي مزايـاي ايـن مـدل و معايـب روش اهـ ي پيشـين نيـز مـي باشـد. نتيجـه بـه كـارگيري ايـن م دل، تخص يص اولوي ت ب ه ع واملي اس ت ك ه ه م از نظ ر خبرگ ان آن عوام ل دارا ي اهميت بوده و هم از ديدگاه صـاحب نظـران، وضـع موجـود آنهـا شـكاف بي شـتري تـا وضـعمطلـوب دارد و بنـابراين نسـبت بـه سـاير عوامـل داراي اولويـت بيشـتري جهـت تمركـز و تخص ـيص منــابع م يباشــد. همچن ين از آنجــا ك ه تــا كن ون نــرم اف زاري بــراي AHP گروهي- فـازي و ن يـز تلف يـق آن بـا شـكاف عملكـردي ارائـه نشـده اسـت، نـرم افـزاري بـراساس مـدل ارائـه شـده در ا يـن تحق يـق توسـط محققـين طراحـي گرد يـده اسـت كـه درپروژههاي مختلفي با موفقيت از آن استفاده شده است.

1- مقدمه
اولويتبندي فعاليتهايي كه در سازمان هاي صنعتي نياز به بهبود دارند، ازجمله مسائل مهم در تصميمگيري است. پيچيدگيهاي محيط فعاليت سازمانهاي توليدي از يكسو و تعدد و گستردگي فعاليتهاي درون سازماني از سوي ديگر، ضرورت تمركز مديران را بر مسائل و مشكلات بر

amir.hosein.okhravi@gmail.com :پست الكترونيك نويسنده مسئول *
1. دانشيار گروه مديريت، دانشگاه فردوسي مشهد
2. دانشجوي دكتري مديريت صنعتي، دانشگاه فردوسي مشهد
www.SID.ir

حسب اولويت آنها اجتناب ناپذير ساخته است. مطلب ديگري كه مؤيد ضرورت تمركز ميباشد، محدوديت منابع سازمان است. چنانچه اين منابع بهطور مساوي در بخش هاي مختلف تخصيص يابد و نحوه تخصيص بر اساس اولويتها انجام نشود، الزاماً موفقيتي همسو با اهداف سازمان محقق نخواهد شد. همانگونه كه گلدرات
[1] بيان ميكند، بخشهاي مختلف يك سازمان مانند حلقههاي يك زنجير ميباشند و مديران بايد با شناسايي ضعيفترين حلقهها اقدامات مناسب را در جهت تقويت و استحكام كل زنجيره به كار بندند. واضح است كه توجه يكسان به تمام بخشها اگر چه به تقويت همه آنها منجرميشود، اما بهبود ناكافي در حلقههاي ضعيف كه در اولويت بهبود قرار دارند، كل زنحيره را از ضعيفترينحلقه دچار آسيب و گسست خواهد كرد.
در اين مقاله، با هدف كمك به مديران در شناخت بخش هاي نيازمند بهبود، به معرفي رويكردي پرداخته شده كه به موجب آن دو روش تصميمگيري AHP گروهي- فازي و نتايج حاصل از ارزيابي وضع موجود با يكديگر تلفيق شده و چگونگي تعيين ضعيفترين حلقهها تشريح شده است.

2- – مقايسات زوجي
در بسياري از تحقيقات، براي اولويت بندي عوامل از AHP ساده و يا فازي استفاده شده است. در اين تحقيقات، در نهايت، عاملي كه وزن بيشتري را به خود اختصاص دهد، مهمتر از ساير عوامل شناخته شده و در اولويت قرار مي گيرد. از جمله تحقيقات و موضوعاتي كه روش AHP فازي در آنها استفاده شده عبارتند از: اولويت بندي مؤلفه هاي مديريت كيفيت فراگير در مؤسسات خدمات درماني [2]، وزندهي تورشهاي رفتاري سرمايه گذاران در بازار بورس [3]، اولويت بندي معيارهاي ERP در يك شركت پخش و توزيع [4]، اولويت بندي معيارهاي اندازه گيري سطح پاسخگويي يك زنجيره تأمين [5]، رتبه بندي عوامل تأثيرگذار بر وفاداري مشتريان در خدمات الكترونيك [6]، چارچوبي براي سنجش عملكرد نسبي مؤسسات فني هندي [7]، اولويت بندي شاخص هاي ازيابي ايمني و اعلام خطر در محيطهاي گرم و مرطوب توسط AHP فازي ذوزنقهاي [8]، اولويت بندي شاخص هاي سرمايه فكري در صنعت خدمات ICT [9]، چارچوب تحليل ساختار زنجيره تأمين برق در تركيه [10]، اولويت بندي عوامل موفقيت SME هاي فناوري پيشرفته [11]، تقسيم بندي تأمين كنندگان در دو قالب رضايت و توانايي [12]، اولويت بندي نيازمنديهاي مشتريان برايبهبود در طراحي و توسعه خودرو سازي [13]، تحليلاستراتژيك كيفيت خدمات بهداشتي در تركيه [14]،انتخاب تأمين كننده در يك شركت توليدي ماشين شستشو [15] و ساير تحقيقات مشابهي كه از اين روش استفاده نمودهاند.
براي شناسايي و سنجش اهميت عناصر، با استفاده از AHP گروهي- فازي، خبرگانِ هر مجموعه كه در شناسايي و متناسب سازي عوامل صاحبنظر هستند، بايد مشاركت نموده و اظهار نظر نمايند.
اگر خبرگان n عامل يا مسئله اصلي را در موضوع A شناسايي نمايند، و هر عامل با نشان داده شود، مي توان نوشت:
: , , … ,
چنانچه هر كدام از اين عوامل داراي m زيرعامل نيز باشند، و آنها را با نشان دهيم، آنگاه خواهيم داشت:
: , , … ,
: , , … ,

: , , … ,
گروه خبرگان (E)، نظرات خود را راجع به هر مقايسة زوجي، در طيف شش گزينهاي (از اهميت يكسان تا كاملاً مهم) بيان مينمايند. هر كدام از اعداد اين طيف نيز بيانگر سه عدد ميباشند كه در جدول 1 آمده است [16].

جدول 1- تبديل متغيرهاي زباني به اعداد فازي مثلثي [16]
اعداد فازي مثلثي ترجيحات طيف
(1 و 1 و 1) اهميت يكسان 1
(2/3 و 1 و 2/1) اهميت تقريباً يكسان 2
(2 و 2/3 و 1) كمي مهمتر 3
(2/5 و 2 و 2/3) مهمتر 4
(3 و 2/5 و 2) بسيار مهمتر 5
(2/7 و 3 و 2/5) كاملاً مهم 6

در اين تحقيق، از روش چانگ در AHP فازي استفاده شده است [17]. اگرچه روش AHP به دليل عدم توانايي در توجه به عدم قطعيت و مبهم بودن اطلاعات برخي از تصميم گيرندگان همواره مورد نقد بوده است [18]، اما براي استفاده از نظرات مبهم و احتمالي، استفاده از AHPفازي و اعداد مثلثي توصيه شده است [19].
پس از انجام محاسبات، وزن هر عامل () و هر زيرعامل() و همچنين وزن نرمال شدة هر زيرعامل () تعيين ميشود:
= × = 1,2, …
= 1,2, … ,

2-1- شاخصهاي سازگاري
در موارد متعددي براي AHP فازي از شاخصهاي سازگاري استفاده نشده است [17، 20-25]. اما از آنجا كه در برخي تحقيقات، ضرورت محاسبه شاخص ناسازگاري مورد تأكيد قرار گرفته و از آن استفاده شده است [19، 26-28] و به دليل اين اختلاف در ديدگاه صاحبنظران، براي اطمينان بيشتر به پاسخهاي بهدست آمده، در اين تحقيق شاخصهاي سازگاري بهروشي كه در تحقيق يينگ و چنگ [28] آمده، محاسبه شده است. نرخ ناسازگاري نبايد از 1/0 بيشتر باشد؛ در غير اين صورت، آن ماتريس ناسازگار است و قابل استناد نيست. براي محاسبه اين شاخص، هر كدام از اعداد ارائه شده از سوي خبرگان در طيف ششتايي، به اعداد وسط طيف فازي تبديل شده و قبل از محاسبات فازي، سازگاري آن همچون AHP معمولي محاسبه شده است [28].

3- ارزيابي وضع موجود
در بسياري از تحقيقات، براي اولويت بندي عوامل، به وضع موجود و مطلوب عوامل پرداخته شده و هرچه شكاف بين اين دو سطح براي عاملي بيشتر باشد، آن عامل را در اولويت قرار دادهاند تا به بهبود آن پرداخته شود. از جمله موضوعات و تحقيقاتي كه از اين روش استفاده نمودهاند عبارتند از: تحليل شكاف ابزارهاي فناوري اطلاعات در پيادهسازي اثربخش سيستمهاي مديريت دانش در شركت ايران خودرو [29]، نيازسنجي آموزشي مبتني بر تحليلشكاف [30]، اولويتبندي (تعيين شكاف) ابعاد آموزشكتابداري و اطلاع رساني [31]، تحليل شكاف ابعاد كيفيتخدمات آموزشي در يك دانشكده دندانپزشكي [32]، تحليل شكاف بين ادراكات و انتظارات خودروسازان و تأمين كنندگان آنها در عوامل كيفيت [33]، تحليل شكاف بين ادراكات ارباب رجوع و انتظارات آنها در شركت مخابرات [34]، بررسي ابعاد كيفيت خدمات در كتابخانه با تحليل شكاف [35]، تحليل عوامل مؤثر بر رضايت سرمايه گذاران به عنوان مشتريان شركتهاي كارگزاري بورس [36]، ارزيابي كيفيت خدمات بانكي و تعيين اولويتها و راهكارهاي ارتقاي آن با استفاده از مدل تحليل شكاف
[37] و ساير تحقيقات مشابه.
براي ارزيابي وضع موجود هر كدام از زيرعاملها يا همان ها، بر مبناي ادبيات موضوع، سؤالاتي مطرح ميشود تا مديران و مسئولين (M) ارزيابي خود را براي هر سؤال در طيف ليكرت بيان نمايند.
اگر به ازاي هر زيرعامل، تعداد p سؤال مطرح شود و آن را با نشان دهيم، آنگاه خواهيم داشت:
: , , … ,
: , , … ,

: , , … ,
: , , … ,
⋮ …
: , , … ,
براي آن كه نتيجه اين ارزيابي با وزنهاي به دست آمده از AHP گروهي- فازي قابل ضرب باشند، بايد از لحاظ مفهومي با يكديگر همسو شوند. از آنجا كه هرچه وزن عنصر بيشتر باشد در اولويت بالاتري قرار دارد، امتيازات نيز بايد با اين تعبير همسو باشند. بهعبارت ديگر، در حال حاضر، هرچه امتياز عنصري بيشتر باشد، بدين معناست كه آن عنصر نياز به بهبود كمتري دارد و در اولويت پايينتري قرار دارد. بنابراين، بايد شكاف امتيازات را نسبت به حالت مطلوب محاسبه نمود تا بتوان آنها را در وزنها ضرب نمود [38]. منظور از حالت مطلوب، بالاترينامتياز در طيف ليكرت يا θ است. مثلاً اگر امتيازات در طيف 5 تايي داده ميشود، بايد امتياز به دست آمده را ازعدد 5 كم نمود تا شكاف به دست آيد. بنابراين براي محاسبه شكاف هر زيرعامل () خواهيم داشت:
= 1,2, …
= 1,2, … ,

4- تعيين اولويتهاي بهبود
با توجه به نتايج بهدست آمده از AHP گروهي- فازي و شكافها، اكنون ميتوان اولويت نهايي عناصر را براي بهبود آنها تعيين نمود. برخي از محققين سعي در استفاده همزمان از اين دو روش را نيز داشتهاند، هرچند آن را بهطور كامل و به نحوي كه در اين تحقيق به آن پرداخته شده، معرفي و تبيين نكردهاند. برخي از اين تحقيقات عبارتند از: اولويت بندي عوامل كليدي موفقيت در TQM براي كاهش شكاف عملكردي با استفاده از AHP فازي [39]، طبقهبندي مراكز و تأسيسات در پدافند غيرعامل: مدلي تلفيقي باتوجه به وضع موجود و AHP فازي [40]، ارزيابي و نيازسنجي آموزش مهندسي با AHP فازي و تحليل شكاف [41]، اولويتبندي شاخص هاي كيفيت اطلاعات در يك شركت توليد كننده قطعات خودرو [42] و استفاده از AHP و برنامهريزي خطي براي انتخاب بهترين گزينه بر مبناي تحليل شكاف [43].
عدد به دست آمده از حاصلضرب وزن نرمال شده هر زيرعامل () در شكاف آن زيرعامل () بيانگر ميزان اولويت هر زيرعامل ميباشد. اگر اين مقدار را با φ نشان دهيم آنگاه خواهيم داشت:
φ = ×
هرچه مقدار φ براي زيرعاملي بيشتر باشد، آن عنصر در اولويت بالاتري براي بهبود قرار خواهد گرفت و به عبارت ديگر نياز بيشتري به تمركز مجموعه براي بهبود آن عنصروجود دارد. همچنين، هرچه ميانگين شكاف موزون، برايعاملي بيشتر باشد، آن عامل نيز در اولويت بالاتري قرارميگيرد. اين مقدار عبارتست از:
= 1,2, … ,
براي سهولت انجام اين محاسبات، نرم افزاري در محيط Excel طراحي شده است كه پس از وارد نمودن اعداد مقايسات زوجي و امتيازات هر سؤال در ارزيابي وضع موجود، همراه با محاسبه شاخصهاي سازگاري، اولويت هاي نهايي توسط نرمافزار تعيين ميشود.
محدوديتهاي اين نرمافزار، براي استفاده در ِمسائل مشابه به شرح زير مي باشد:
= 1,2, … ,30
= 1,2, … ,50
= 1,2, … ,10
= 1,2, … ,10
= 1,2, … ,12
= 3,4, … ,7
همچنين، سؤالات ارزيابي وضع موجود بايد داراي جهت مثبت باشند. چنانچه برخي از اين سؤالات با جهت منفي مطرح شوند، امتياز آنها بايد به صورت معكوس وارد نرم افزار شود.
بهمنظور جلوگيري از تكرار مباحث و روابط رياضي در محاسبات AHP گروهي – فازي، در نمونه موردي كه در يك شركت صنعتي اجرا شده است، اين روابط به اختصار توضيح داده شده است.

5- نمونه موردي
همانگونه كه بيان شد، ابتدا بايد مؤلفهها توسط خبرگان شناسايي شوند. در اين مطالعه، 21 نفر از خبرگان صنعت مورد مطالعه، با توجه به ادبيات موضوع [38] و وضعيت صنعت، مؤلفهها و زيرمؤلفههاي جدول 2 را در راستاي بهبود كيفيت جامع شناسايي نمودند.
جدول 2- مؤلفهها و زيرمؤلفههاي مؤثر بر بهبود كيفيت جامع
در صنعت مورد مطالعه
كاركنان ارزيابي و
بازخور سيستمها و فنون سازماندهي
آموزش ارزيابي
عملكرد مديريت فر يا ند و
تضمين كيفيت مديريت و
رهبري
مشاركت
كاركنان ارتباطات بهبود مستمر تعهد مديريت ارشد
كار تيمي پاداش تمركز بر مشتري چشم انداز
مديريت تأمين
كنندگان برنامهريزي
راهبردي
طراحي محصول قيود سازماني

5-1- محاسبه شاخصهاي سازگاري
به معادل مقدار وسط آنها در طيف فازي تبديل شوند.

جدول 3- ماتريس تكميل شده توسط يكي از اعضاي تيم تصميم
كاركنان ارزيابي و
بازخور سيستمها
و فنون سازماندهي
4 3 5 1 سازماندهي
1/2 3 1 1/5 سيستم ها و فنون
1/3 1 1/3 1/3 ارزيابي و
بازخور
1 3 2 1/4 كاركنان
1983.0 = 75.2 ÷ 1 *
** 0.3891 + 0.4744 + 0.2727 + 0.4283 ÷
4 = 0.39
# 0.39 × 1 + 0.21 × 2.5 + 0.18 × 1.5 +
0.22 × 2 = 1.62
معادل وسط اين اعداد در جدول 4 آمده است. 641.4=93.0÷26.1 @
= 4.121 − 4 ÷ 4 − 1 = 0.40

= 0.40 ÷ 0.90 = 0.045 < 0.1 1- Consistency Ratio پس از تعيين عناصر در صنعت مورد مطالعه، مقايسات زوجي بين آنها توسط خبرگان انجام شد. براي اطمينان از اعداد مقايسات زوجي، شاخصهاي سازگاري محاسبه گرديد. در ادامه، شيوه محاسبه نرخ سازگاري1 براي يكي از جداول كه توسط يكي از خبرگان تكميل شده، آمده است. ساير نرخها نيز به همين شيوه و توسط نرمافزار محاسبه شده است. جدول 3 نشان دهنده دادههايي است كه يكي از خبرگان آن را بر اساس طيف شش گزينهاي (جدول 1) وارد جدول نموده است. براي محاسبه شاخص هاي سازگاري، اين اعداد بايد با توجه به جدول 1، جدول 4- ماتريس معادل براي محاسبه شاخص هاي سازگاري كاركنان ارزيابي و بازخور سيستمها و فنون سازماندهي 2 1/5 2/5 1 سازماندهي 1 1/5 1 0/4 سيستمها و فنون 0/67 1 0/77 0/67 ارزيابي و بازخور 1 1/5 1 0/5 كاركنان 4/67 5/5 5/27 2/57 جمع در ادامه، ابتدا وزن هر عامل به دست آمده و سپس ميانگين وزنهاي هر رديف محاسبه شده است. پس از اين عمليات، وزنهاي به دست آمده بهصورت ستوني با اعداد ماتريس معادل بهصورت سطري ضرب شدهاند. ميانگين اين اعداد برابر با λ است. سپس، شاخصهاي سازگاري با استفاده از روابط زير تعيين شده است [28]: = λ − ÷ − 1 = ÷ مقدار n برابر است با تعداد عواملي كه مقايسه ميشوند. مقدار RI نيز تابع مقدار n است. اگر 3=n باشد آنگاه RI برابر است با 58/0، اگر 4=n باشد RI برابر است با 9/0 و اگر 5=n باشد RI برابر است با 12/1. محاسبات در جدول 5 آمده است. جدول 5- محاسبه شاخص هاي سازگاري λ A*W وزن كاركنان ارزيابي و بازخور سيستم ها و فنون سازماندهي @4/146 #1/62 **0/39 0/428 0/272 0/474 *0/389 سازماندهي 4/118 0/85 0/21 0/214 0,272 0/189 0/155 سيستم ها و فنون 4/104 0/75 0/18 0/143 0,181 0/146 0/26 ارزيابي و بازخور 4/114 0/89 0/22 0/214 0,272 0/189 0/194 كاركنان 4/121 ميانگين= λ بنابراين، نرخ ناسازگاري براي اين ماتريس 045/0 به دست آمد كه كمتر از 1/0 مي باشد و لذا اعداد آن قابل استناد هستند. سازگاري ساير ماتريسها نيز پس از محاسبه شاخصهاي آنها تأييد شد. 5- 2- محاسبه وزن ماتريسهاي نهايي فازي بهمنظور انجام محاسبات AHP فازي، در ادامه به يكي از ماتريسهاي نهايي فازي، اشاره شده است. در جدول 6 ميانگين هندسي نظرات خبرگان در مقايسات زوجي زيرمؤلفههاي كاركنان، به صورت فازي آمده است. در توضيح اعداد اين سلولها، يك نمونه ذكر شده است. به عنوان مثال در رديف اول و ستون دوم جدول 6، اين اعداد آمده اند: (28/1 و 96/0 و 71/0). اين اعداد حاصل ميانگين هندسي نظرات خبرگان در حالت فازي ميباشند. جدول 6 - ماتريس فازي- گروهي زيرمؤلفههاي كاركنان آموزش مشاركت كار تيمي آموزش (1و1و1) (28/1و96/0و 71/0) (3/1و 97/0و 72/0) مشاركت (41/1و 04/1و 78/0) (1و1و1) (12/1و 91/0و 72/0) كار تيمي (38/1و 03/1و 76/0) (38/1و 1/1و 89/0) (1و1و1) همچنين با توجه به روابط موجود در مقايسات زوجي فازي [17]، سلول معكوس اين سلول، يعني رديف دوم و ستون اول جدول 6، به اين شكل معكوس شده است: (28/1 و 96/0و71/0) (71,0/1و96,0/1و28,1/1) (41/1 و 04/1 و 78/0) محاسبات AHP فازي در مورد هر كدام از جداول صورت پذيرفت. در ادامه، به منظور مشخص شدن بحث، نحوه محاسبه وزن زيرمؤلفههاي كاركنان آمده است. با توجه به روش چانگ و نيز جدول 6، براي محاسبه وزن اين زيرمؤلفه ها، ابتدا Sk محاسبه ميشود [17]: = ∑ × ∑ ∑ ∑ ∑ 7.59 , 9.01 , 10.88 0.092 , 0.111 ,0.131 آنگاه: = 2.43, 2.93 , 3.59 × 0.092 , 0.111 ,0.131 = 0.223 , 0.326 , 0.473 = 2.50 , 2.95 , 3.53 × 0.092 , 0.111 ,0.131 = 0.230 , 0.327 , 0.465 = 2.66 , 3.13 , 3.77 × 0.092 , 0.111 ,0.131 = 0.244 , 0.347 , 0.496 در شكل 1، مجموع هر كدام از سطرها كه در محاسبه Skها مورد استفاده قرار گرفته است، مشاهده ميشود. در شكل 2 نيز اعداد فازي مثلثيِ به دست آمده از محاسبات فوق (يعني همان Sk ها) نشان داده شده است. همانگونه كه در محاسبات و اين شكل مشخص است، عدد وسط مربوط به 3S يا همان 3m بزرگتر از 1m و 2m مي باشد. از اينرو، در محاسبة درجه بزرگي عناصر فوق، از اطلاعات به دست آمده در اين شكل و همچنين محاسبات قبلي استفاده شده است. 1 0.9 0.8 0.7 S1 0.6 0.5 S2 0.4 S3 0.3 0.2 0.1 0 3.8 3.6 3.4 3.2 3 2.8 2.6 2.4 شكل 1 - اعداد فازي مثلثي مجموع هر سطر براي محاسبه Sk V S ≥ S = 1 1 V S ≥ S = 1 0.9 0.8 0.7همچنين براي محاسبه درجه بزرگي يك Si بر ساير Si ها 0.6 0.5داريم: 0.4 V S ≥ S , S = Min 0.994 , 0.914 =0.3 0.914 0.2 0.1 V S ≥ S , S = Min 1 , 0.916 = 0.916 0 V S ≥ S , S = Min 1 , 1 = 1 0.5 0.45 0.4 0.35 0.3 0.25 0.2 شكل 2 - اعداد فازي مثلثي به دست آمده يا همان Sk ها اين اعداد وزن غير بهنجار شده زيرمؤلفههاي كاركنان ميباشند. در اينجا درجه بزرگ بودن هر يك از عناصر سهگانه 1 , 619.0 , 0.914 =نسبت به عناصر ديگر محاسبه شده است. بر اساس رابطه ∑ = مقدار وزنهاي بهنجار شده V S ≥ S = = . . زيرمؤلفهها به دست ميآيد: = 0.994 = 0.323 , 0.324 , 0.353 . . . . = =V S ≥ S در نهايت پس از انجام محاسبات، وزن نهايي همه مؤلفهها 419.0= . . . . . . و زيرمؤلفهها مشخص شد. وزن نرمال شده زيرمؤلفهها نيز = =V S ≥ S برابر با حاصلضرب وزن مؤلفه در زيرمؤلفه مي باشد كه در 619.0= . . جدول 7 آمده است. . . . . V S ≥ S = 1 جدول 7- وزن مؤلفهها و زيرمؤلفهها و وزن نرمال آنها W4j w4j w4= 0,261 W3j w3j w3= 0,185 W2j w2j w2= 0,253 W1j w1j w1= 0,301 0,084 0,323 a41 0,055 0,3 a31 0,055 0,22 a21 0,063 0,21 a11 0,084 0,324 a42 0,054 0,29 a32 0,040 0,16 a22 0,075 0,25 a12 0,092 0,353 a43 0,076 0,41 a33 0,057 0,22 a23 0,054 0,18 a13 0,048 0,19 a24 0,057 0,19 a14 0,053 0,21 a25 0,051 0,17 a15 5-3- ارزيابي وضع موجود µ 4j a4 µ 3j a3 µ 2j a2 µ1j a1 2,09 a41 2,55 a31 2,08 a21 2,00 a11 2,59 a42 2,56 a32 2,21 a22 1,95 a12 2,41 a43 2,59 a33 1,71 a23 2,59 a13 1,83 a24 2,29 a14 1,79 a25 2,32 a15 جدول 8- شكاف زيرمؤلفهها از وضع مطلوب براي ارزيابي وضع موجود زيرمؤلفهها، پرسشنامهاي با 54 سؤال طراحي شد و 50 نفر از مديران و كارشناسان به اين سؤالات در طيف پنجگزينهاي ليكرت پاسخ دادند. پس از محاسبه ميانگين امتيازات، امتياز هر زيرمؤلفه و شكاف آن تعيين شد، كه در جدول 8 آمده است. 5-4- تعيين اولويتهاي بهبود حاصلضرب شكاف در وزن عناصر در جدول 9 آمده است. هرچه اين مقدار بيشتر باشد، بدان معناست كه آن مؤلفه باتوجه به تحليل دادههاي به دست آمده، تعيين شد كه يا زيرمؤلفه در اولويت بالاتري قرار دارد. كداميك از مؤلفهها و به تبع آن كدام يك از زيرمؤلفهها، براي صنعت مورد مطالعه، در اولويت بهبود قرار دارند. جدول 9- شكاف موزون مؤلفهها و زيرمؤلفهها φ 4j ω 4=0,21 φ 3j ω 3=0,16 φ 2j ω 2=0,10 φ1j ω 1=0,13 0,176 a41 0,142 a31 0,116 a21 0,126 a11 0,219 a42 0,137 a32 0,089 a22 0,146 a12 0,222 a43 0,196 a33 0,095 a23 0,140 a13 0,088 a24 0,131 a14 0,095 a25 0,119 a15 بنابراين، پس از اولويتبندي نهايي، مؤلفه كاركنان در مؤلفه ها (ri) و زيرمؤلفهها (rij) و نيز هر زيرمؤلفه نسبت به اولويت قرار گرفت. در اين مؤلفه نيز زيرمؤلفه كار تيمي در كل زيرمؤلفهها (Rij) اشاره شده است. بالاترين اولويت قرار دارد. در جدول 10، به اولويت جدول 10- اولويت بهبود مؤلفهها و زيرمؤلفهها R 4j r 4j r 4=1 R 3j r 3j r 3=2 R 2j r 2j r 2=4 R 1j r 1j r 1=3 4 3 a41 6 2 a31 12 1 a21 10 4 a11 2 2 a42 8 3 a32 15 4 a22 5 1 a12 1 1 a43 3 1 a33 13 2 a23 7 2 a13 16 5 a24 9 3 a14 14 3 a25 11 5 a15 5-5- مقايسه نتايج مؤلفهها بيشتر است (57/2). لذا اين مؤلفه در اولويت بهبود قرار خواهد گرفت. در زير اين مؤلفه نيز زيرمؤلفه در اين بخش، به مقايسه نتايج تحقيق با هر يك از سه "پاداش" با مقدار 59/2 بيشترين شكاف را داراست. روش پرداخته شده است. منظور از سه روش عبارت است همچنين، اگر فقط به ارزيابي وضع موجود زيرمؤلفهها از اول: تعيين اولويت با ارزيابي وضع موجود، دوم: تعيين اكتفا شود، و امتياز مؤلفهها مد نظر نباشد، با توجه به اولويت با AHP گروهي- فازي و سوم: تعيين اولويت با جدول 8، سه زيرمؤلفه كه داراي بيشترين شكاف هستند تلفيق هر دو روش (مدل پيشنهادي در اين تحقيق). (59/2) در اولويت قرار ميگيرند. اين سه زيرمؤلفه عبارتند الف: تعيين اولويت با ارزيابي وضع موجود: اگر فقط از: چشمانداز، پاداش و مشاركت كاركنان. به ارزيابي وضع موجود پرداخته شود، با توجه به جدول 8، ب: تعيين اولويت با AHP گروهي- فازي: از سوي امتياز هر مؤلفه از ميانگين امتيازات زيرمؤلفههايش ديگر، اگر فقط AHP گروهي- فازي مورد توجه قرار به دست ميآيد. شكاف مؤلفه "ارزيابي و بازخور" از ساير گيرد، با توجه به جدول 7 و بدون در نظر گرفتن وزن نرمال، مؤلفه سازماندهي و زيرمؤلفه تعهد مديريت ارشد در اولويت اول هستند. ج: تعيين اولويت با تلفيق هر دو روش: اما از آنجا كه هدف تحقيق، تعيين عاملي است كه از يك سو اهميت زيادي داشته باشد و همزمان از سوي ديگر داراي بيشترين شكاف باشد، لذا پاسخ اصلي و نهايي همان پاسخي است كه با روش تلفيقي به دست آمده است. جدول 11 مقايسه بين نتايج را نشان ميدهد. جدول 11- مقايسه نتايج روشهاي مختلف در تعيين اولويت هاي بهبود اولويت بهبود روش زيرمؤلفه مؤلفه پاداش ارزيابي و بازخور ارزيابي وضع موجود تعهد مديريتارشد سازماندهي AHP گروهي - فازي كارتيمي كاركنان تلفيق هر دو روش (نتيجه تحقيق) 6- نتيجهگيري و پيشنهادها به طور كلي، مراحل اين تحقيق بيانگر يك روش تصميم گيري و يا اولويتبندي است كه براي اين اولويت بندي، همزمان هم به وضع موجود عناصر و هم به اهميت آنها، آن هم با ديدگاه فازي، توجه ميشود. مزيت مدل ارائه شده در اين تحقيق بر روشهاي قبل، با تحليل دو روش قبلي و بررسي محدوديتهاي آنها مشخص ميشود. در روش اول، وضع موجود عوامل امتياز ميگيرد و هر عاملي كه امتياز كمتري گرفت به عنوان آسيب (نقطه بهبود) شناسايي شده و در بهبود آن تلاش ميشود. به عبارت ديگر، در اين روش، چنانچه عاملي امتياز پاييني دريافت كند، در اولويت بهبود قرار ميگيرد؛ صرفنظر از اينكه آيا اين عامل ميزان اهميتش از ساير عوامل بيشتر است يا خير. در روش دوم، ميزان اهميت (وزن) عوامل محاسبه ميشود و هرچه اهميت عاملي بيشتر باشد، روي آن تمركز مي شود. به عبارت ديگر، در اين روش نيز فقط اهميت (وزن) هر عامل مد نظر قرار ميگيرد؛ صرفنظر از اينكه وضع موجود آن عامل در چه سطحي قرار دارد. اگر فقط از روش اول استفاده شود، ممكن است عاملي امتياز وضع موجودش در حد خوبي باشد و به ظاهر در اولويت بهبود قرار نگيرد. اما اهميت آن از ساير عوامل به قدري بيشتر باشد كه به واسطه اين درجه اهميت در اولويت بهبود قرار گيرد. عكس اين موضوع نيز صادق است. يعني ممكن است عاملي امتياز وضع موجودش كم باشد و به ظاهر در اولويت بهبود قرار گيرد، اما اهميت آن از ساير عوامل به قدري كمتر باشد كه به واسطه اين درجه اهميت، در اولويت بهبود قرار نگيرد. در روش دوم نيز ممكن است عاملي درجه اهميت بالاتري نسبت به ساير عوامل داشته باشد و در اولويت قرار گيرد. اما از سوي ديگر، امتياز وضع موجودش نيز آنقدر خوب باشد كه نيازي به بهبود نداشته باشد. در اينجا عكس موضوع هم صادق است. يعني ممكن است وزن عاملي كمتر از ساير عوامل باشد و در اولويت قرار نگيرد؛ اما از سوي ديگر، امتياز وضع موجودش آنقدر كم باشد كه در اولويت بهبود قرار گيرد. بنابراين، ايده اصلي اين تحقيق با تلفيق اين دو روش محقَق ميشود. به عبارت ديگر، با استفاده از مدل طراحي شده در اين تحقيق، عاملي در اولويت قرار ميگيرد كه هم مهم باشد و هم فاصله (شكاف) زيادي تا سطح مطلوب داشته باشد. ميتوان از اين مدل در بسياري از زمينههاي ديگر، غير از اولويتبندي عناصر مؤثر بر كيفيت جامع، نيز استفاده كرد. بهعنوان مثال، در اولويتبندي برگزاري دورههاي آموزشي ضمن خدمت در يك سازمان، اولويتبندي بهبود عناصر مؤثر بر كيفيت آموزشي در يك مؤسسه آموزشي، اولويتبندي پروژههاي بهبود در يك شركت، و مواردي از اين قبيل، ميتوان از اين روش تصميمگيري بهره گرفت. باتوجه به اين كه پس از تمركز سازمان بر بهبود يك يا چند عامل اولويتدار، ساير شرايط نيز دچار تغييراتي مي شوند، منطقي است كه پس از گذشت چند ماه از اجراي بهبود، و به تشخيص خبرگان مشاركت كننده، مجدداً وضع موجود مورد ارزيابي قرار گيرد و اولويتهاي جديد، بر اساس امتيازهاي به روز شده، تعيين شوند. 7- مراجع علاوه بر آن، در صورت بروز هرگونه تغييرات اساسي در شرايط و فضاي كار، لازم است مقايسات زوجي نيز مجدداً انجام شود، زيرا احتمال آن كه اين تغييرات اهميت برخي عناصر را نيز تحت تأثير قرار دهد دور از انتظار نخواهد بود. [1] گلدرات، ا. (1385)، زنجير بحراني. ترجمه داريوش نقشينه و نوشين آشوري، چاپ اول، آوين، تهران. [2] صيادي تورانلو، ح.، جمالي، ر.، جلالپور، م. و صدر بافقي، م. (1387)، تحليل شكاف مؤلفههاي مديريت كيفيت فراگير در مؤسسات خدمات درماني در محيط فازي (مطالعه موردي: بيمارستان خورشيد اصفهان). مجله دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي – درماني شهيد صدوقي يزد، دوره شانزدهم، شماره چهارم، صص 67-57. [3] فلاح پور، س. و عبداللهي، غ. (1390)، شناسايي و وزندهي تورشهاي رفتاري سرمايه گذاران در بازار بورس اوراق بهادار تهران: رويكرد AHP فازي. نشريه تحقيقات مالي، دوره 13، شماره 31، صص 120 -99. [4] سهرابي، ر.، شاوردي، م. و بشيري، و. (1391)، مدل به كارگيري AHP فازي و كارت امتيازي متوازن جهت انتخاب سيستم مناسب ERP (مطالعه موردي: شركت به پخش). فصلنامه مديريت صنعتي دانشكده علوم انساني دانشگاه آزاد اسلامي واحد سنندج، سال 7، شماره 19، صص 129 -109. [5] احمدوند، ع. و رسولي بيرامي، م. (1390)، ارزيابي سطح پاسخگويي مورد نياز يك محصول با استفاده از روش AHP فازي در زنجيره تأمين. فصلنامه مديريت زنجيره تأمين، سال 13، شماره 32، صص 53 -46. [6] محمدي، ف.، افسر، ا.، تقي زاده، ج. و باقري دهنوي، م. (1391)، ارزيابي عوامل مؤثر بر وفاداري الكترونيكي در سازمان هاي ارائه دهندهي خدمات الكترونيك با استفاده از تكنيك AHP فازي. نشريه مديريت فناوري اطلاعات، دوره 4، شماره 13، صص 156-113. [7] Das, M.C., Sarkar, B., Ray, S. (2012), “A framework to measure relative performance of Indian technical institutions using integrated fuzzy AHP and COPRAS methodology”. Socio-Econ. Plann. Sci., No. 46, pp. 230-241. [8] Zheng, G., Zhu, N., Tian, Z., Chen, Y., Sun, B. (2012), “Application of a trapezoidal fuzzy AHP method for work safety evaluation and early warning rating of hot and humid environments”. Safety Sci., No. 50, pp. 228-239. [9] Calabrese, A., Costa, R., Menichini, T. (2013), “Using fuzzy AHP to manage intellectual capital assets: An application to the ICT service industry”. Expert Sys. with Appl., In press. [10] Bas, E. (2013), “The integrated framework for analysis of electricity supply chain using an integrated SWOT-fuzzy TOPSIS methodology combined with AHP: The case of Turkey”. Elec. Power Energy Sys., No. 44, pp. 897-907. [11] Arash Sadeghi, A., Azar, A., Sepehri Rad, R. (2012), “Developing a fuzzy group AHP model for prioritizing the factors affecting success of High-Tech SME's in Iran: A case study”. Procedia- Social and Behavioral Sci., No. 62, pp. 957-961. [12] Rezaei, J., Ortt, R. (2013), “Multi-criteria supplier segmentation using a fuzzy preference relations based AHP”. Euro. J. Oper. Res., No. 225, pp. 75-84. [13] Nepal, B., Yadav, O.P., Murat, A. (2010), “A fuzzy-AHP approach to prioritization of CS attributes in target planning for automotive product development”. Expert Sys. with Appl., No. 37, pp. 6775-6786. [14] Büyüközkan , G., Çifçi, G., Güleryüz, S. (2011), “Strategic analysis of healthcare service quality using fuzzy AHP methodology”. Expert Sys. with Appl., No. 38,. 9407-9424. [15] Kilincci, O., Onal, S.A. (2011), “Fuzzy AHP approach for supplier selection in a washing machine company”. Expert Sys. with Appl., No. 38, pp. 9656-9664. .AHP-Fuzz ثريايي، ع.، نوري فر، ر. و حيدرزاده، ا. (1385)، اولويت بندي شاخص هاي ارزيابي عملكرد نيروي انساني با استفاده از [16] چهارمين كنفرانس بين المللي مديريت، تهران. [17] آذر، ع. و فرجي، ح. (1381)، علم مديريت فاز .ي چاپ اول، اجتماع، تهران. [18] Deng, H. (1999), "Multi criteria analysis with fuzzy pair wise comparison". Intl. J. Approx. Reason., No. 21, pp. 215-231. [19] شيشه بري، د. و حجازي، ر. (1389)، به كارگيري تكنيك فرآيند سلسله مراتبي فازي با هدف انتخاب كاراترين روش ارتقاء بهره وري. نشريه تخصصي گروه مهندسي صنايع دانشگاه تهران، دوره 43، شماره 1، صص 66-59. [20] نوري، ا.، اسدي، ب. و رضازاده، ا. (1386)، ارزيابي كيفيت آموزش با تكنيك MCDM فازي. دانش مديريت، شماره 78، صص 160-139. [21] ثابتي صالح، ا. (1388)، ارائه مدل تصميمگيري چند معياره فازي براي رتبه بندي شركتهاي متقاضي تأمين مالي بانكها (مطالعه موردي: پنجاه شركت برتر بورس اوراق بهادار تهران). دومين كنفرانس بينالمللي توسعه نظام تأمين مالي در ايران. [22] نجفي، ا. و كريمي پور، م. (1388)، بهينه سازي در بخشهاي توليدي با استفاده از الگوي مناسب پيشبيني ميزان ريسك پياده سازي پروژههاي توليدي. دومين كنفرانس مهندسي ساخت و توليد ايران، دانشگاه آزاد اسلامي واحد نجفآباد. [23] Xu, Z. (2006), "A Practical procedure for group decision making under incomplete multiplicative linguistic preference relations". Group Decision and Negotiation, No. 15, pp. 581-591. [24] Chan, F.T.S., Kumar, N., Tiwari, M.K., Lau, H.C.W., Choy K.L. (2008), "Global supplier selection: A fuzzy-AHP approach". Intl. J. Prod. Res., Vol. 46, No. 14, pp. 3825-3857. [25] Huang, C.T., Yeh, T.M., Lin, W.T., Lee, B.T. (2009), "A fuzzy AHP-based performance evaluation model for implementing SPC in the Taiwanese LCD industry". Intl. J. Prod. Res., Vol. 47, No. 18, pp. 51635183. [26] Lam, K.C., Lam, M.C.K., Wang, D. (2008), "MBNQA-oriented self-assessment quality management system for contractors: Fuzzy AHP approach". Constr. Manage. Econ., No. 26, pp. 447-461. [27] Lee, A.H.I. (2009), "A fuzzy AHP evaluation model for buyer–supplier relationships with the consideration of benefits, opportunities, costs and risks". Intl. J. Produc. Res., Vol. 47, No. 15, pp. 4255-4280. [28] Ying, H., Chang, L.J. (2009), "A fuzzy-AHP based innovation ability evaluation system for small and medium sized enterprise clusters". International Conference of Information Management, Innovation Management and Industrial Engineering, pp. 277-281. [29] تارخ، م.، ميرزايي، ر. و الوندي، ن. (1390)، بررسي نقش ابزارهاي فناوري اطلاعات در پياده سازي اثربخش سيستمهاي مديريت دانش با استفاده از تكنيك تحليل شكاف (مطالعه موردي: شركت ايران خودرو). نشريه بينالمللي مهندسي صنايع و مديريت توليد، جلد 22، شماره 4، صص 417-406. [30] پيدايي، م. (1386)، ارائه الگوي نيازسنجي آموزشي مبتني بر تحليل شكاف. بررسيهاي بازرگاني، شماره 26، صص 125-114. [31] گرايي، ا. و سيامكي، ص. (1391)، ارزيابي كيفيت آموزش كتابداري و اطلاع رساني: مطالعة دانشگاههاي اصفهان و علوم پزشكي اصفهان. مجله كتابداري و اطلاع رساني، جلد 15، شماره 1، صص 31-9. [32] بحريني، م.، مؤمني دانايي، ش.، شهامت، ش.، خاتوني، ع.، قدسي ، س. و هاشمي، م. (1390)، شكاف در كيفيت خدمات آموزشي: فاصله وضع موجود با وضع مطلوب از ديدگاه دانشجويان دندانپزشكي. مجله ايراني آموزش در علوم پزشكي، سال 11، شماره 7، صص 694-685. [33] آذر، ع. و محمدلو، م. (1389)، طراحي مدل كيفيت خدمات در زنجيره تأمين: تبيين مفهوم كيفيت خدمات دوسويه. چشم انداز مديريت بازرگاني، شماره 1، صص 41-23. [34] ميرغفوري، ح.، شفيعي رودپشتي، م. و زارع احمدآبادي، ح. (1387)، سنجش ميزان اثربخشي تكريم از ارباب رجوع در بخش عمومي با رويكرد تحليل شكاف (مورد: شركت مخابرات استان يزد). مجله دانشور رفتار، سال 15، شماره 32، صص 74-59. [35] هاشميان، م.، آل مختار، م. و حسن زاده، ا. (1391)، ارزيابي كيفيت خدمات كتابخانههاي دانشكدهاي دانشگاه علوم پزشكي اصفهان با استفاده از مدل تحليل شكاف لايب كوال. مديريت اطلاعات سلامت، دوره 9، شماره 3، صص 444 -440. [36] دموري، د. و فريد، د. (1390)، ارزيابي و تجزيه و تحليل عوامل مؤثر بر رضايت سرمايه گذاران به عنوان مشتريان شركتهاي كارگزاري بورس اوراق بهادار تهران (مطالعه موردي: بورسهاي منطقهاي تهران، اصفهان و يزد). نشريه مديريت بازرگاني دانشكده مديريت دانشگاه تهران، دوره 3، ش 8 ، صص 80 -61. [37] اردكاني، س.، ميرفخرالديني، ح. و زارعيان، م. (1388)، ارزيابي كيفيت خدمات بانكي و تعيين اولويتها و راهكارهاي ارتقاي آن با استفاده از مدل تحليل شكاف. نشريه مديريت بازرگاني، دوره 1، شماره 3 ، صص 124 -107. [38] اخروي، ا. (1389)، شناسايي و ارزيابي مؤلفههاي مؤثر بر كيفيت، برمبناي معيارهاي TQM و تعيين اولويت آنها با استفاده از AHP گروهي- فازي: مطالعه موردي. پاياننامه كارشناسي ارشد، دانشكده علوم اداري، دانشگاه فردوسي مشهد. [39] ناظمي، ش.، كاظمي، م. و اخروي، ا. (1389)، اولويت بندي عوامل كليدي موفقيت در TQM براي كاهش شكاف عملكردي با استفاده از AHP فازي، مطالعه موردي: يك شركت صنعتي. دوفصلنامه علمي -پژوهشي انديشه مديريت راهبردي، سال 4، شماره 2، صص 210-183. [40] اخروي، ا. (1390)، طبقه بندي مراكز و تأسيسات در پدافند غيرعامل: مدلي تلفيقي باتوجه به وضع موجود و AHP فازي. سومين همايش ملي علمي پژوهشي پدافند غيرعامل، دانشگاه ايلام. [41] اخروي، ا. (1390)، ارزيابي و نيازسنجي آموزش مهندسي: كاربردي از روش AHP فازي. دومين كنفرانس آموزش مهندسي با نگرش به آينده، دانشگاه اصفهان. [42] رونقي ، م. و فيضي ، ك. (1390)، ارائه چارچوب ارزيابي كيفيت اطلاعات در يك سازمان (مورد مطالعه: يك توليد كننده قطعات خودرو). فصلنامه پردازش و مديريت اطلاعات، صص 196-181. [43] Ghazinoory, S., Aliahmadi, A., Namdarzangeneh, S., Ghodsypour, S.H. (2007), “Using AHP and L.P. for choosing the best alternatives based on the gap analysis”. Appl. Math. Comp., No. 184, pp. 316-321. Journal of Modeling in Engineering Vol.9, No.27, Winter 2012 A CONCEPTUAL MODEL FOR RECOGNITION OF IMPROVEMENT PRIORITIES: INTEGRATING PERFORMANCE GAP AND FUZZY GROUPAHP Sh. Nazemi1, M. Kazemi1 and A.H. Okhravi*2 1. Associate Professor, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran 2. PhD Student, Industrial Management, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran *Corresponding Author: amir.hosein.okhravi@gmail.com ARTICLE INFO ABSTRACT Keywords: Resource allocation, Promotion of existing performance of different activities and Prioritizing, processes requires recognition of key elements, ranking them on Fuzzy group-AHP, the basis of priorities, and taking appropriate course of actions. In Performance gap. this research, a combined model based on integration of existing performance appraisal with fuzzy group- AHP is introduced. For this purpose, performance gap is derived from evaluation of existing performance, and relevant weights from fuzzy AHP to decide the ultimate priority for improvement. Our work describes the theoretical foundation of the model, and provides real world application utilizing data collected from a regional manufacturing firm. In contrary to the previous studies in which improvement elements are used separately, this research presents an integrated model that seeks to eliminate shortcomings of the earlier methods. The priority of these factors and the gap between current situation and the ideal situation was identified by a panel of experts. The results lead to an improved model that recognizes wider gaps in comparison to earlier models, giving decision makers an appropriate tool for resource allocation. Due to the lack of a software to analyze combination of AHP group- fuzzy and performance gap, a new software was also developed by the authors that is already been used successfully by other researchers. www.SID.ir

برای دانلود فایل و مطالب مشابه اینجا کلیک کنید